Si su primu de abrile est su die de sas fàulas, su chimbe e ses de ladàmine sunt is dies de Fàulas, su fèstival aprontadu dae s’Assemblea natzionale sarda e chi ocannu lompet a sa de tres editziones.
A sa narada de is de Ans, Fàulas “iscontzat, decostruit e bòrtulat” sos pregiudìtzios, sos istereòtipos e sos logos comunes in contu de sardos e de Sardigna iscumbatende in intro de nois etotu e movende dae su ‘chie semus’: “non pro ‘risolvere’ dudas o pro presentare ‘beridades assolutas’ – agiunghent -, ma pro ispertzulare is cumbinchimentos nostros”.
S’apuntamentu est in Aristanis. Unu sèberu chi non pertocat sa tzentralidade geogràfica ebbia de su logu, ma chi carignat su “valore simbòlicu chi custa tzitade rapresentat pro s’istòria sarda”.
Su coro de Fàulas est rapresentadu dae sos monòlogos Ans Talk cun ses espertos cramados pròpiu a iscontzare unu contu, de una terra e de unu pòpulu, chi non torrat cun sa realidade.
Comintzat su geògrafu Matteo Cara bortulende sa primu màssima, est a nàrrere ‘La Sardegna è una terra selvaggia e incontaminata’; una narratzione fraitza, romanzada e impachetada pro sos turistas, chi non pigat in cunsideru s’incuinamentu e su càrrigu antròpicu sufridu.
Sighit sa sotziòloga Ester Cois cun ‘In Sardegna vige una società matriarcale’ e cun unas cantas dimandas dèghidas che a custas: “Su de àere unu ruolu tzentrale in domo cumbinat cun s’autonomia e su poderiu detzisionale in sa sotziedade?”; “Elementos bastantes tenimus pro nàrrere chi sa cunditzione feminile est (istada) mègius chi in aterue?”.
In programma finamentas s’istudiosa de antropologia Luana Elena Cau. A issa su còmpitu de nch’intrare in sa fàula chi ‘La Sardegna potrebbe vivere di turismo‘. Argumentu prus chi no atuale si pensamus a sas pesadas comunitàrias contra a fenòmenos prus chi non massissos comente s’overtourism.
Fabrizio Vella, imprendidore turìsticu, nos faeddat de sa murra, ‘un gioco violento, da uomini, da grezzi‘ cando chi imbetzes diat àere unas cantas calidades positivas: “Interessat unos cantos protzessos cognitivos e motòrios; dat agiudu a s’arresonu; pretendet càrculos giustos e lestros; perfetzionat sas tècnicas de osservatzione e is capatzidades de previsione probabilìstica; annestrat s’origra a sa musicalidde e a su ritmu; pedit atentu a istìmulos isgiuntos; perfetzionat su controllu emotivu de se”.
Su chi ‘In Sardegna non c’è niente‘ tocat imbetzes a sa consulente de comunicatzione Jessica Cani a l’iscumproare, chi emmo o chi nono. Est issa etotu chi isterret s’allega movende dau unu cuntzetu istandard chi nos est prendende: “Sa Sardigna est galana in istiu cando chi su Nord Itàlia e s’Europa otzidentale sunt perfetos pro b’istare totu s’annu intreu”. Ca difatis – nânt-chi – ‘inoghe non b’at nudda’’.
Serrat s’iscritore Giovanni Gusai agiudende a is presentes a cumprèndere cales sunt sos logos comunes chi lìmitant sa capia de sa literadura sarda. A issu s’ùrtima ‘beridade’: ‘Scrivere romanzi sulla Sardegna è inutile‘.
Su programma est prus mannu e in sas duas dies (in duos teatros e in àteros logos de sas tzitade) b’at fintzas giogos, atividades culturales, projetziones, arte, DJ set, cuntzertos e assàgios. “Momentos chi – narant is de Ans – sunt istètios pensados pro mannos e minores e chi ant a èssere abertos a totus”.
